• Home
• Verhalen
• Stoomcursus ‘Rotterdamse Oude Meesters’
• Het portret

Het portret

Familie Prins, Jan Daemen Cool, ca. 1635, Museum Rotterdam

In de derde blog van de stoomcursus ‘Rotterdamse Oude Meesters’ belicht conservator Liesbeth van der Zeeuw het portret.

Rotterdammers met voldoende geld lieten zich in de 17e eeuw graag portretteren. Vergeleken met inwoners van andere Hollandse steden gaven zij opvallend vaak opdracht voor een familieportret.

De geschiedenis van de Rotterdamse portretkunst begon eind 16e eeuw, toen Vlaamse migranten zich in de stad vestigden. Een van hen was Adam Louisz. de Colonia uit Antwerpen. Hij schilderde in 1604 het enige bewaard gebleven Rotterdamse schuttersstuk. Zijn vakmanschap komt vooral tot uiting in het portret van de Rotterdamse zeekapitein Hendrik Hartman.

In het tweede kwart van de 17e eeuw was Jan Daemen Cool de favoriete portrettist van de Rotterdamse elite. Hij werkte in de sobere stijl die toen gangbaar was. Zijn belangrijkste concurrent was Abraham de Vries. Hoewel hij niet voortdurend in Rotterdam woonde, portretteerde hij er wel vooraanstaande inwoners onder wie burgemeester Hendrik Rammelman en zijn vrouw Maria van Hogendorp.

Later kreeg het Rotterdamse portret door Hendrick Sorgh een ander karakter. Hij is een van de beste schilders van het genreachtige portret in de Noordelijke Nederlanden. Een goed voorbeeld is het portret van de familie Prins, waarin hij ons een inkijkje geeft in hun alledaagse leven. De schilder Ludolf de Jongh volgde Jan Daemen Cool op als portrettist van de Rotterdamse elite, maar zijn stijl is duidelijk zwieriger en sluit goed aan bij de smaak van die tijd.

Eind 17e eeuw kreeg Rotterdam met Adriaen van der Werff een nieuwe toonaangevende portrettist. Deze molenaarszoon uit Kralingen werkte zich op tot hofschilder van keurvorst Johan Willem van de Palts, die hem zelfs tot ridder verhief. Het charmante portret van de peuter Cunera Olsthoorn behoort nog tot zijn vroege periode. Meer over Van der Werff in de laatste blog!